Flora Tatr i Sudetów. Roślinność górska. Rezerwaty przyrody Sudetów.
Krzyżowa Góra

 

Krzyżowa Góra

Typ: projektowany pomnik przyrody 

Data utworzenia: proj.

Powierzchnia: około 2ha

Województwo: Dolnośląskie

Powiat: Jaworki

Gmina: Męcinka 

1

 

Położenie: Wzniesienie położone jest w północno-wschodniej części Pogórza Kaczawskiego, przy gminnej drodze na odcinku Sichów-Leszczyna. Od południa i wschodu graniczy z niewielkim strumieniem Gajka, od zachodu poprzez pola i nieużytki sąsiaduje ze wzniesieniem Stawisko a w kierunku północnym znajduje się wieś Sichów. Obszar objęty jest ochroną w granicach Parku Krajobrazowego Chełmy oraz obszaru Natura 2000 Góry i Pogórze Kaczawskie.

Budowa: Jest to niewielkie wzgórze (258m n.p.m.), posiadające stosunkowo strome zbocza od południa z licznymi wychodniami skalnymi. Od północy zbocza są znacznie łagodniejsze, powoli opadające w kierunku wsi. W zachodniej części znajduje się duże wyrobisko po nieczynnym kamieniołomie. Skały zbudowane są głównie z mioceńskich bazaltów, będących składową rdzenia dawnego wulkanu. Występują tu układy spękanych regularnych słupów (ciosów), będących cechą charakterystyczną dla tego typu tworów geologicznych. Są one szczególnie dobrze widoczne w odsłoniętych fragmentach w nieczynnym kamieniołomie.

Flora: Stosunkowo bogata jak na tak niewielki obszar. Najcenniejszym obszarem są dobrze wykształcone murawy kserotermiczne Festuco-Brometea porastające szczytowe i południowe fragmenty zboczy, szczególnie dotyczy to muraw z goździcznikiem wyciętym (Tunico-Poetum compressae), które są ekosystemem bardzo rzadkim w Sudetach. Występuje tu kilkadziesiąt ciepłolubnych gatunków jak krwawnik pannoński, chaber nadreński, tymotka Boehmera, jaskier wielokwiatowy, drakiew żółta i firletka lepka. Ta ostatnia jest bardzo liczna, pokrywając w fioletowych barwach całe połacie południowych zboczy.

/zdjecia/krzyzowa_gora1.jpg 2
Słupy bazaltowe Roślinność naskalna
3 4
Widok na kamieniołom Smółka lepka

Na wychodniach skalnych wykształciły się niewielkie powierzchniowo zbiorowiska naskalne z siedliska skał wapiennych i neutrofilnych z roślinnością pionierską (Alysso-Sedion). Występuje tu licznie rogownica drobna, smagliczka kilichowata, a także rozchodniki, smagliczki i firletki. Na północnych, łagodnych stokach oraz u podnóża góry obecne są zbiorowiska łąkowe, głównie łąki rajgrasowe świeże ze związku Arrhenatherion, które są zagrożone przez zarastanie ich licznymi krzewami. Głównie tarniną, brzozą i szczodrzeńcem, który jest tutaj wyjątkowo liczny.

Wśród rzadkich lub chronionych roślin warto wymienić storczyka męskiego i dziewięćsiła bezłodygowego, występujące w niewielkiej liczbie na murawach wzniesienia. U podnóża, wzdłuż drogi kilka niewielkich stanowisk posiada centuria pospolita.

Fauna: Stosunkowo uboga. Teren jest za mały by stanowił ostoję zwierzyny, która stanowi tutaj bardziej tymczasowych gości aniżeli stałych bywalców. Jednak mimo wszystko można na skałach i murawach napotkać termofilne gatunki owadów i innych bezkręgowców, w tym liczną grupę motyli dziennych. Wzdłuż strumienia ma swoje stanowiska rzadki i chroniony gatunek chrząszcza – pachnica dębowa.

Zagrożenia: Stosunkowo duże. Teren ten od lat ma status projektowanego użytku ekologicznego lub zespołu przyrodniczo-krajobrazowego, zależnie od roku lub instytucji tworzącej plany ochronne (gmina, powiat, nadleśnictwo). Pomimo planów Krzyżowa Góra wciąż pozostaje niechroniona. Dodatkowym problemem stanowi fakt, że w całości jest to teren prywatny.

Na chwilę obecną głównym zagrożeniem jest zarastanie muraw przez liczne krzewy, jak tarnina, brzoza, szczodrzeńce oraz działalność ludzka, której ślady są dobrze widoczne szczególnie w kamieniołomie. Są to głównie wygaszone paleniska, śmieci i ślady po rajdach quadami.

Inne: Wokół Krzyżowej Góry można napotkać aż 5 pomników przyrody ożywionej, m.in. stary dąb szypułkowy (obwód 460m, wysokość 27m) oraz aleje składające się z 84 lip i 68 kasztanowców białych. Trzy pomniki rosną wzdłuż potoku a pozostałe dwa można napotkać w sichowskim parku. Najcenniejszy jest stary tulipanowiec amerykański, będący najgrubszym okazem tego gatunku w naszym kraju. Obwód pnia wynosi 470cm.

1
Murawy ze szczodrzeńcem 

Wrażenia ogólne: Krzyżowa Góra sprawia wrażenie zapomnianej i zaniedbanej. Położona jest na uboczu znanych i uczęszczanych szlaków, gdzieś na północnych skrajach parku krajobrazowego. Nie prowadzi do niej żaden szlak czy też tablica informacyjna.

Dla miłośnika roślin lub geologii stanowi cenny przystanek, można tu znaleźć zarówno cenne i rzadkie rośliny jak i ciekawe formy skalne. Całość jest bardzo łatwo dostępna, albowiem górka znajduje się tuż przy gminnej drodze prowadzącej z Sichowa do Leszczyny. Z samego szczytu rozpościera się ładny widok na całą okolicę, zwłaszcza w kierunku zachodnim i północnym.

Góra teoretycznie stanowi jeden z przystanków na szlaku Wygasłych Wulkanów, aczkolwiek najczęściej jest pomijana na rzecz bardziej znanych lub bardziej okazałych wulkanów jak Wilkołak, Grodziec, Czartowska Skała, Ostrzyca, Rataj czy Bazaltowa Góra. 

Kontakt
Mail: weidau @ gmail.com
GG: 1100384
Ankieta
Brak przeprowadzanych ankiet.