Flora Tatr i Sudetów. Roślinność górska. Rezerwaty przyrody Sudetów.
Dziewięćsił bezłodygowy

Dziewiecsil_bezlodygowy_3.jpg Dziewiecsil_bezlodygowy_3.jpg

DZIEWIĘĆSIŁ BEZŁODYGOWY  (Carlina acaulis)

Astrowate (Asteraceae)

Okres kwitnienia: VIII-IX

Wygląd: Roślina bardzo charakterystyczna, dwuletnia, przypominająca przyziemną, kolczastą gwiazdę. Posiada jeden duży, koszyczkowaty kwiatostan, wyrastający ze środka rozety, średnicy do 15cm. Zewnętrzne łuski są srebrzystobiałe z kolcami na brzegach. Kwiatostan złożony z kilkudziesięciu, żółto-brązowych kwiatów rurkowatych, otwiera się tylko w dni słoneczne.

Liście pierzaste, mocno powcinane, z kolczastymi zakończeniami, są zebrane w rozetę średnicy 30-40cm. Rozeta rozpostarta jest tuż przy gruncie, osiąga wysokość 10-15cm. Czasem zdarzają się okazy z wyrośniętą nad ziemią łodygą, przecząc tym samym nazwie ‘bezłodygowy'.

Owocem jest niełupka, długości 4-6mm, pokryta 3-krotnie dłuższym, lśniącym, puchem kielichowym, zrośniętym u nasady. Nasiona rozsiewane są przez wiatr (anemochoria).

Występowanie: Górskie regiony Europy południowej i środkowej. W Polsce rozproszone stanowiska na północy i wschodnie kraju, natomiast w pasie gór i wyżyn dużo częstszy, o bardziej zwartym areale. Odnotowywany przede wszystkim w Karpatach, Sudetach, Wyżynie Śląsko-Krakowskiej, na Ponidziu i Kujawach.

W Tatrach występuje w całym paśmie, od regla dolnego po piętro alpejskie (halne). W pozostałej części Karpat odnotowywany w większości pasm górskich, z czego najczęstszy jest w Pieninach, Bieszczadach, Beskidzie Niskim, Beskidzie Zachodnim oraz na Pogórzu.

W Sudetach rozprzestrzeniony we wszystkich pasmach, z czego największe skupienia znajdują się w Górach Kaczawskich, Masywie Ślęży, Górach Złotych, Górach Bialskich, Masywie Śnieżnika, Górach i Pogórzu Orlickim, Karkonoszach i w Rudawach Janowickich.

Chroniony we wszystkich, górskich parkach narodowych (m.in. Karkonoski, Tatrzański, Pieniński, Bieszczadzki, Magurski, Babiogórski, Ojcowski, Gorczański, Gór Stołowych) oraz niektórych nizinnych (Białowieski, Drawieński, Poleski, Wigierski) i w wielu rezerwatach przyrody.

Środowisko: Roślina występuje od regla dolnego po piętro kosówki, rzadziej piętro halne. Preferuje gleby wapienne i piaszczyste, rzadziej można ją spotkać na podłożu granitowym. Rośnie na niskich łąkach, suchych murawach, w szczelinach i na półkach skalnych. W Tatrach rośnie do wysokości 2100m n.p.m.

Opis ogólny: Polska nazwa rodzajowa odnosi się do leczniczej właściwości ‘dziewięciu sił'. W dawnych czasach korzeniowi dziewięćsiła przypisywano wiele właściwości leczniczych, takich jak środek napotny, moczopędny i łagodzący zaburzenia trawienia. W większych dawkach był także stosowany przeciwbakteryjnie, przeciwgorączkowo, wymiotnie i przeczyszczająco. W małych dawkach pobudza apetyt oraz działa przy przeziębieniach.

Dziewięćsił obok szarotki, lilii bulwkowatej i sasanki jest jednym z najpopularniejszy roślin spotykanych w sztuce podhalańskiej, jest klasycznym motywem w tkactwie i malunku

Kontakt
Mail: weidau @ gmail.com
GG: 1100384
Ankieta
Brak przeprowadzanych ankiet.